Mevlana’dan bir özgürlük öyküsü

 

Mevlana tarafından 13'üncü yüzyılda yazılan ‘Papağan ve Tüccar’ hikâyesi aşk, sevgi, sahip olma ve özgürlük hakkındaki felsefi çağrışımları ile evrenselliğini korumaya devam ediyor. Ödüllü İranlı çizer Marjan Vafaeian, Mevlana’nın bu zamansız hikâyesini çağdaş bir dokunuş ve çarpıcı illüstrasyonlarla günümüz çocuklarına ulaştırıyor.

Hikâyenin orijinalinde erkek olan tüccar, Marjan Vafaeian’ın uyarlamasında kadın olarak çıkıyor karşımıza. Mahcihan kuşları ‘çok seven’, her seyahatinden birbirinden güzel kuşlarla dönen bir tüccar. Onları o kadar çok seviyor ki kaçamasınlar diye kafeslere kapatıyor. Vafaeian’ın mutsuz kuşlarla dolu birbirinden süslü, gösterişli kafes çizimleri hikâyenin özünü oluşturuyor.

Mahcihan Hindistan’a yaptığı bir seyahatte en sevdiği papağanının isteği üzerine ormana gidip oradaki papağanlara bir mesaj iletiyor; evdeki papağanının onları çok özlediğini, onu mutlu etmek için bir tavsiyeleri olup olmadığını sorunca aralarından biri ağaçtan düşüp ölüveriyor. Mahcihan bunun arkadaşları tarafından evdeki papağana gönderilen bir ipucu olduğunu anlamadan üzüntü içinde oradan ayrılıyor.

Vafaeian, Mahcihan’ı tam bir ihtişam abidesi gibi resmediyor. Hizmetlilerden kuşlara herkese hâkim olan hüzünse bir gölge gibi hep etrafında dolaşıyor ama o farkında değil. Papağanının, hınzır arkadaşlarının gönderdiği mesajdan ilhamla, oynayacağı oyuna kadar da fark edecek gibi değil; egosunu başkalarının hayatının önüne koyamayacağını, özgürlüğün bütün değerlerin üstünde olduğunu, sahip olmanın sevgi olmadığını.

PAPAĞAN VE TÜCCAR Mevlana’dan bir özgürlük öyküsü

MEVLANA’DAN BİR HİKÂYE

Marjan Vafaeian

Çeviren: Müge Akbulut

Vakıfbank Kültür Yay., 2021

24 sayfa, 20 TL.

 

Bu yazı ilk olarak  Hürriyet'te yayımlanmıştır.