Simone Weil

Simone Weil diye biri

Küresel sermaye, “Tüket” dedi, o ihtiyacı kadar yemeyi tercih etti. Küresel sermaye “para biriktir” dedi, o kazandıklarını ihtiyaç sahiplerine dağıttı. Küresel sermaye sağlığı için özel imtiyazlardan faydalan dedi, o “halka nasıl sağlık hizmeti veriliyorsa, o bana yeter” dedi.

Kapitalizmin icat ettiği bütün kutsallarla savaştı, insanın içindeki kutsalı yeniden keşfetti ve 34 yaşında veda etti.

20. yüzyılın düşünce ve eylem savaşçısı merhumenin en kısa öyküsü bu.

**

1909’da Paris’te dünyaya geldi.

On yaşındayken Bolşevik olduğunu ilan etti.

On iki yaşında Antik Yunanca öğrendi

22 yaşında felsefe öğretmeni olarak kız okulunda derslere girdi.

23 yaşında işsiz ve grevdeki işçilerle sokaklarda yürüdü.

24 yaşında Marksizm'in kapitalizmden farklı olmadığını öğrendi. Kapitalizm ve sosyalizm karşıtı yazılar yazmaya başladı.

25 yaşında sıradışı metotları sebebiyle 3 yıldır yaptığı öğretmenliği bırakmaya zorlandı ve Paris fabrikasında çalışmaya başladı.

Para ile arası pek iyi olmadığı için kazandıklarını ihtiyaç sahiplerine dağıtıyordu.

Bozulan sağlığı çalışmasına engel olunca 27 yaşında öğretmenliğe dönüş yaptı.

Aynı yıl İspanya İç Savaşı’nda anarşist cepheye katıldı. Silah kullanmadı ancak cephe gerisinde çalıştı. Kaynar suyla yaralanınca Fransa’ya geri döndü.

Savaştan sonra ilgisini dine yöneltti.

Tanrı ve onun kendi yaşamı ile ilgili iradesi hakkında daha fazla şey keşfetmenin peşine düştü.

34 yaşında tüberküloz teşhisi kondu. Doktorları tarafından dinlenmesi ve iyi bir diyet programı takip etmesi istendi ancak o, yiyeceğini ülkesindeki yoksul insanların yiyeceği oranında kısıtlamaya devam etti. Özel tedaviyi de reddetti.

20. yüzyılın en ilginç filozoflarından kabul edilen Simone Weil, hayatı boyunca çektiği baş ağrıları ve sinüziti ile 1943 yılının Ağustos ayında 34 yaşındayken kalp yetmezliğinden öldü.

Ölüm raporunda şu ifadeler yer aldı; “Merhume zihin dengesini yitirerek yemek yemeği reddedip kendini öldürdü.”

Yazdığı 4 kitap ölümünden sonra yayınlandı. Vikipedi’de yazarın hikayesi böyle anlatılmış. Türkçe'ye çevrilen iki eseri var; “Yerçekimi ve Tanrı’nın lütfu” ile “Kişi ve Kutsal” adlı kitabı.

**

Murat Erşen’in güzel çevirisiyle Vakıfbank Kültür Yayınları arasında yerini alan Simone Weil’in “Kişi ve Kutsal” adlı eseri 68 sayfalık küçük hacimli bir kitap ama roman veya hikâye gibi bir çırpıda okunacak bir kitap değil.

“Kişi ve Kutsal” öldüğü yıl yazdığı son kitap.

Hayatı sorgulayan, insan-evren ve yaratıcı arasındaki ilişkileri anlatan cümleleri derin ve ağır.

Yeni dünya düzeninin insanca olmadığını anlatırken, kurumların ve insanın nasıl olması gerektiğine de oldukça fazla kafa yormuş bir filozof Simone Weil.

İnsanı insanlıktan çıkarıp makineleştiren kapitalizmi sorgulayan kadın felsefecinin bu yüzyılın insanlarını şöyle uyarıyor;

-Çağdaş yaşamda ruhları adaletsizlik, yalan ve çirkinlik altında ezen herşeyi sergileyip ortadan kaldırmaya yönelik başka kurumların icat edilmesi gerekir.

-İyi kutsal olanın tek kaynağıdır. İyiden ve iyiye dair olandan başka kutsal yoktur.

-Topluluğa kutsal bir karakter atfeden yanılgı, putperestliktir; Bu tüm zamanlarda tüm ülkelerde işlenen en yaygın suçtur.

-Emeği aşağılamak da kutsala saygısızlıktır.

-Adalet, insanlara zarar verilmemesini gözetmekten ibarettir. Ne zaman bir insan içten içe, “Neden bana zarar veriyorsunuz” diye bağırsa ona zarar verilmiştir.

-Yara derine indiğinde arzulanan iyilik tamamen saf iyiliktir.

-Ruhun “Neden bana zarar veriyorsun” diye soran parçası, her insanda, hatta en kirlenmiş olanlarda bile, çocukluktan beri hiç bozulmamış ve masum kalan derin parçasıdır.

-Bu dünyanın gerçekliği zorunluluktur. İnsanın bu gerçeklikte yer alan parçası zorunluluğa terk edilmiştir ve ihtiyacın sefaletine tabidir.

Her ihtiyaca bir yükümlülük tekabül eder. Her yükümlülüğe de bir ihtiyaç tekabül eder.

Bir toplumda iyi ile kötünün oranı bir yandan rızanın ve reddin oranına, öte yandan da gücün rıza gösterenler ile reddedenler arasında nasıl dağıldığına bağlıdır.

**

“Çok kazan, çok tüket, yalnız kendini düşün, eğlen, paylaşma” diyen insan, ve çevre düşmanı azgın sermayenin kutsallarının yalan olduğunu tek tek ortaya çıkardı. Her insanın içinde bir parça kalan gerçek kutsala işaret etti.

34 yıllık kısacık ömründe insanlık için çok şey yapmış.

 

Bu yazı ilk olarak Yenişafak'ta yayımlanmıştır.

E-Posta Adresiniz

Yeni çıkan kitaplar, kampanyalar ve tüm yeniliklerden haberdar edelim.